Zakłady Przetwarzania i utylizacji odpadów

Rynek odpadów w Polsce staje się coraz bardziej wymagającym. Aktualne zmiany przepisów związanych z gospodarką odpadami dostosowujących polskie prawo do standardów unijnych (regulacje prawne na poziomie poczynając od dyrektyw unijnych poprzez ustawodawstwo na szczeblu krajowym po regulacje gminne)  sprawia iż dostosowanie się wszystkich uczestników systemu Gospodarki Odpadami wymaga od nich nowego podejścia do procesu zarządzania, kontroli przepływu odpadów. Ten przysłowiowy „śmieć” w kategoriach produktu wymaga nie tylko kontroli i zarządzania nim wewnątrz organizacji ale także spojrzenia jako produktu który jest towarem handlowym, wymagającym bardzo szczegółowej kontroli zarządzania (jednostki samorządowe, firmy wywozowe, instytucje nadzorujące i kontrolujące).

Tak szeroki obszar działania rodzi pytanie jak zarządzać taką organizacją  Zakładem Zagospodarowania Odpadów, jak kontrolować strumień ewidencji i przepływu odpadów, jak dostarczyć kadrze zarządzającej niezbędnej bazy wiedzy, która ma być podstawą dla dalszego raportowania dla organu nadzorującego, jakim procesom automatyzacji poddać zakład aby podnieść jego efektywność.

Aby odpowiedzieć na te pytania należy cały ten proces przenieść na grunt Firmy zarządzającej składowiskiem odpadów i sposobu kierowania takim zakładem. Okazuje się że zarządzanie odpadami nie jest niczym innym jak procesem biznesowym w ramach którego wyróżniamy podprocesy i funkcjonalności, które składają się na całość operacji związanych z prowadzeniem gospodarką odpadami.
Procesy biznesowe które skupiają się nie tylko na samej gospodarce odpadami ale również na innych istotnych elementach działania przedsiębiorstwa, które stanowią system naczyń połączonych zależnych od siebie nawzajem i mających istotny wpływ na przepływ odpadów.

I tak zarządzanie strumieniem odpadów to również zarządzanie:

  • Majątkiem;
  • Personelem;
  • Finansami;
  • Kontaktami z klientami.

    Wszystkie powyższe procesy biznesowe mają bardzo istotny wpływ na sprawozdawczość takiej jednostki.
    Poniższy schemat w bardzo prosty sposób obrazuje najważniejsze procesy i funkcjonalności dotyczące zarządzania odpadami.

Schemat ten pokazuje to co w gospodarce odpadami jest najistotniejsze czyli:

  • Zbieranie odpadów;
  • Przyjęcie odpadów;
  • Składowanie odpadów;
  • Przetwarzanie i unieszkodliwianie odpadów;
  • Przekazanie odpadów;
  • Sprawozdawczość i analizy.

Firma Prokhard wychodząc na przeciw tym oczekiwaniom opracowała system informatyczny, który nie tylko pozwala sprawnie prowadzić gospodarkę odpadami w przedsiębiorstwie, ale to także nowa jakość pracy wynikowej nad zgromadzonym materiałem. 
Eko-Manager to samodzielne narzędzie informatyczne umożliwiające dokumentowanie zdarzeń w zakresie zbierania, odzysku i unieszkodliwiania odpadów, elementy automatyki przemysłowej integrują system z parkiem maszynowym eliminując ręczne operacje ewidencyjne.
Eko-Manager pozwala na stworzenie jednego spójnego zintegrowanego systemu informatycznego dla całego przedsiębiorstwa, odpowiedzialnego za obsługę poszczególnych procesów biznesowych, zapełniając przy tym pełną integrację informacji.
Dlaczego kolejne zakłady zarządzające składowiskami odpadów decydują się na Nasze rozwiązania aby móc odpowiedzieć na to pytanie prześledźmy z systemem Eko- Manager cykl życia odpadu .

Gospodarka Odpadami to:

1. Zbieranie odpadów

Proces, który tak naprawdę może być prowadzony z zastosowaniem różnych metod i technik.
Eko-Manager został zaprojektowany w taki sposób aby wspomagać ten proces dając możliwość łączenia różnych technik w jedną całość. Nowatorskim rozwiązaniem w tym zakresie jest możliwość integracji systemu z firmami zewnętrznymi zajmującymi się bezpośrednio zbiórką odpadów. Poniższy przykład opisuje sposób wykorzystania takiej technologii przez HETMAN Eko-Manager. Śmieciarki wyposażone w terminale samochodowe z bezprzewodowymi skanerami kodów kreskowych;
na terminalu kierowca dokonuje wyboru (z bazy tras przejazdów) trasę i rozpoczyna przejazd. 
Pojemniki na odpady są oznakowane unikalnymi numerami i kodami kreskowymi za pomocą wodoodpornych naklejek z kodem kreskowym (można też wykorzystać tutaj technologie indywidualnych tagów RFID). W procesie zarządzania kontaktami z klientem pojemniki przydzielane są poszczególnym posiadaczom odpadów. Podczas zbiórki odpadów obsługa śmieciarki odczytuje kod kreskowy opróżnianych odpadów. Kierowca otrzymuje informację na terminalu czy odczytano kod pojemnika, określa wybierając ze zdefiniowanej listy zdefiniowane parametry do zaakceptowania. Dane rejestrowane są na terminalu po zakończeniu trasy śmieciarka trafia na składowisko, podjeżdża do stanowiska wagowego identyfikuje się przy pomocy karty zbliżeniowej, system komputerowy terminala łączy się z bazą główną i przenosi dane do bazy. Pojazd jest ważony, po ustabilizowaniu wagi następuje zapis wagi brutto pojazdu, dane z trasy trafiają do systemy stając się tym samym doskonałą bazą wiedzy dla procesu sprawozdawczości dla gmin objętych zasięgiem działania danego przedsiębiorstwa zarządzającym danym składowiskiem odpadów (ZZO), co więcej pozwala znakomicie zarządzać znakowanymi pojemnikami. Ta technologia będąca jedną z propozycji sposobu rejestracji odpadów z poszczególnych gmin stanowi doskonałe uzupełnienie do standardowych funkcjonalności.

Eko-Manager w zakresie zbierania odpadów pozwala również na:

  • Prowadzenie rozbudowanych kartotek kontrahentów pojazdów obcych i własnych;
  • Tworzenie i ewidencję umów i kontraktów na odbiór odpadów (indywidualne cenniki usług i opłat środowiskowych);
  • Generowanie i pełna obsługa kart przekazania odpadów (automatyczne generowanie faktur indywidualnych zbiorczych).
2. Przyjęcie odpadów

Przyjęcie odpadów: czyli przyjmowanie odpadów w celu ich składowania lub przetworzenia (unieszkodliwienia) w systemie Eko-Manager przyjmowanie odpadów wspomagane jest poprzez wykorzystanie technologii informatycznych z dziedziny radiokomunikacji, automatyki i inżynierii oprogramowania, umożliwiło to stworzenie mechanizmów zastępujących i usprawniających pracę człowieka realizowanych przez funkcjonalności:

  • Obsługa procesu ważenia z wykorzystaniem automatycznego lub półautomatycznego procesu ważenia na wagach samochodowych (wykorzystanie kart zbliżeniowych, identyfikacja tagami rfid, identyfikacja pojazdu przy wykorzystaniu kamer; radiowych terminali samochodowych;
  • Praca w trybie pełni automatycznym-wykorzystanie urządzeń zdalnych;
  • Ewidencja przyjęcia odpadów z przypisaniem lokalizacji/przeznaczenia odpadu;
  • Zdalny interface do tworzenia i drukowania kart przekazania odpadów;
  • Prowadzenie kartotek, indeksów odpadów, przypisywanie domyślnej lokalizacji;
  • Automatyczne generowanie i wydruk kart przekazania odpadów (ewidencja obrazów kart od przekazujących odpady).

3. Składowanie odpadów
Proces najmniej pożądany przez środowisko naturalne, jednak w ogólnym przypadku nieunikniony pomimo zastosowania najnowszej technologii przetwarzania i unieszkodliwiania odpadów. Dlatego też jego ewidencja jest szczególnie ważna, Eko-Manager zapewnia w tym zakresie:

  • Obsługę i ewidencję miejsc składowania odpadów;
  • Kontrolę poziomu wykorzystania składowiska dla wybranych lokalizacji;
  • Kontrolę czasu składowania odpadów na składowisku;
  • Kontrolę limitów dostaw odpadów dla przekazujących odpady;
  • Generowanie i obsługę kart ewidencji odpadów.

4. Przetwarzanie i unieszkodliwianie odpadów
Odpady przywożone do zakładu podlegają procesowi odzysku i unieszkodliwiania rożnymi metodami;
Zakłady zarządzające składowiskami odpadów posiadające instalacje do przetwarzania i unieszkodliwiania odpadów dzięki zastosowaniu systemu informatycznego (EKO-MANAGER) mogą w istotny sposób usprawnić i zautomatyzować swoje działanie. Nowoczesne technologie pozwoliły zrewolucjonizować proces gospodarowania odpadów. System informatyczny już nie tylko generuje karty przetworzenia odpadów, umożliwiając pełną ewidencję obrotu odpadami (kontrola strumienia odpadów dzięki mechanizmom tracebility) ale przede wszystkim sprawuje nadzór i kontrolę nad wszystkimi elementami zakładu:

  • Wagi;
  • Linie sortownicze, dzięki wykorzystaniu technologii MobiLink system informatyczny Eko-Manager może zarejestrować każdą wartość danych określoną wcześniej przez użytkownika;
  • Magazyny;
  • Zastosowanie terminali radiowych na wózkach widłowych (koparko ładowarkach) w celu automatyzacji procesu ewidencji.

Surowce wtórne po wysegregowaniu i odebraniu z sortowni mogą trafiać do boksów przeznaczonych do składowania surowców wtórnych. Ładowarka wózek widłowy wyposażony w terminal radiowy odczytuje kod kontenera i kod gniazda (identyfikując rodzaj surowca). Po odstawieniu  (wysypaniu) surowca do boksu odczutuje jego kod. System generuje dokument przetworzenia odpadu. W momencie jego sprzedaży jest on ładowany na pojazd transportujący ważony na wadze samochodowej. System generuje dokument karty przekazania odpadu i sprzedaży, podobnemu procesowi identyfikacji podlegają inne surowce wtórne np. makulatura po sprasowaniu jest wstępnie ważona i drukowana jest etykieta do oznakowania kostki. Dodatkowo terminal radiowy daje możliwość doprecyzowania makulatury. W momencie sprzedaży ładowarka ładuje kostki na pojazd transportujący i odczytuje kod kreskowy etykiety.

  • Kompostownia poprzez wykorzystanie najnowszych technologii informatycznych proces kompostowania to już nie tylko tylko sucha procedura rejestrowania wsadu i produktu końcowego ale to także wgląd w proces kompostowania, to możliwość sporządzania raportów z konkretnego wsadu i czasu w którym następuje załadunek i wyładunek danego wsadu: to również możliwość automatycznej rejestracji i przeglądu informacji o danej:
    • temperaturze kompostowania:
      *data;
      *temperatura środek;
      *temperatura brzeg;
    • Informacje o zdarzeniach kompostowania:
      *data;
      *godzina;
      *zdarzenie;
  • Pompownie technologia MobiLink idealnie sprawdza się w przypadku pompowni dzięki niej mamy w systemie Eko-Manager możliwość rejestrowania takich zdarzeń jak raporty z awarii , z czasu pracy i ilości załączeń (np. dana z ostatniego miesiąca) z przepływomierzy;
  • Stacje meteorologiczne integracja umożliwia zapis w systemie  niezbędnych parametrów pogodowych (temperatura, ciśnienie, opady, itp).

5. Przekazanie odpadów

Odpady wydobyte ze składowiska lub powstające na skutek przetworzenia odpadów mogą być przewożone do odbiorców wykorzystujących te odpady we własnych procesach produkcyjnych lub na inne specjalnie do tego przeznaczone składowiska lub zakłady zagospodarowania odpadów.
Z punktu widzenia obsługi przebiegu procesu śledzenia strumienia odpadów ważne jest aby system informatyczny potrafił zapewnić:

  • Obsługę wywozu ładunków (np. surowce wtórne, odpady niebezpieczne itp.);
  • Automatyzację procesu ważenia i identyfikację wywożonych odpadów;
  • Generowanie i wydruk odpowiednich dokumentów potwierdzających przekazanie odpadu.

6. SPRAWOZDAWCZOŚĆ

Ważnym elementem zarządzania każdego przedsiębiorstwa  zajmującego się składowaniem i przetwarzaniem odpadów jest szybka i precyzyjna informacja. Eko-Manager w tym zakresie wydaje się być bezkonkurencyjnym rozwiązaniem.
Na podstawie zarejestrowanych ważeń, kart przekazania i przetworzenia odpadów, umożliwia sporządzenie między innymi sprawozdań dotyczących ewidencji odpadów,sprawozdań wymaganych z tytułu prowadzenia działalności w zakresie gospodarki odpadami, raportowanie ruchów dotyczących gospodarki odpadami realizowane w wybranych okresach w podziale na rodzaje odpadów i kontrahentów. 
Wykorzystanie do raportowania analiz OLAP (mechanizm kostki olapowej zaimplementowany w systemie EKO-Manager) umożliwia użytkownikowi tworzenie zestawień wg indywidualnych potrzeb.

Dostępne w systemie sprawozdania to także, a w wielu przypadkach przede wszystkim:

  • Zestawienie zbiorcze opłat środowiskowych ( do zestawienia pobierane są dane na podstawie kart przekazania odpadu jak również wprowadzane dane z systemów zewnętrznych o których mowa była w części dotyczącej przetwarzania i utylizaci odpadów:
  • Dane ze stacji paliw o zużyciu paliwa;
  • Dane z przepompowni o poborze wody i wprowadzanie ścieków;
  • Dane o emisji gazów i pyłów;
  • Składowania odpadów ( informacja pobierana z kart przetworzenia odpadów przekazanych na kwaterę );
  • Opłaty naliczane do sprawozdania korzystania ze środowiska są uzupełniane w sposób automatyczny według stawki opłat za korzystanie ze środowiska;
  • Przyjęcia odpadów na składowisko - rozliczenie odpadów dostarczonych na zakład;
  • Zestawienie ilości odpadów wg źródła ich pochodzenia;
  • Rozliczenie odpadów wywiezionych z zakładu;
  • Przyjęcia odpadów w ramach PSZOK punktów przeładunkowych wchodzących w skład danego zakładu;
  • Karty ewidencji odpadów;
  • Analiza OLAP kwitów ważenia, kart przekazania, przetworzenia oraz ewidencji odpadów;
  • Stany magazynowe surowców wtórnych (zestawienie stanów posiadania (stany magazynowe) (odpady suche, szkło, elektro śmieci, opony itp);
  • Zestawienie sprzedaży surowców wtórnych.